Iako je Crna Gora mala država, ima veoma bogatu povijest. Medjutim, to i nije neobicno, ako uzmeno u obzir položaj ove zemlje na Balkanu i karakter njenih stanovnika. U oblasti sadašnje Crne Gore dokazi života datiraju još iz 6. vijeka p.n.e. Iliri su bili prvi stanovnici koji su otkrili ovu oblast i izabrali je za svoje prebivalište. Sve do 4. vijeka p.n.e. Kelti su se doseljavali sa sjevera, a Rimljani su ih slijedili. 395. god. naše ere Rimsko carstvo podijelilo se na dva dijela, a granica se protezala kroz ovu oblast. Istočna polovina postala je Vizantijsko carstvo, a zapadna polovina ostala je u sklopu Rimskog carstva. Narodi koji su slijedili bili su Goti, Huni, Avari i Tracani, od kojih su posljednja dva bili pravi vojni gospodari regije. Tokom 6. vijeka nove ere Slaveni iz Poljske i iz Baltika, uselili su se u provinciju Provalis. Tamo su naišli na rimska naselja kao što su današnji gradovi Kotor, Budva, Ulcinj, Bar i Duklja. Ova slavonska plemena živjela su ovdje u manjim zajednicama i prva južno-slavenska država koja je ustanovljena ovdje bila je pod vladavinom Vlastimira. Vizantijski car Mihajlo je zatim poslao misionara Cirila da prevede rukopise na lokalni dijalekt, te je tako nastalo novo pismo poznato kao staro crkveno slavonsko ili cirilicno. U 11. vijeku ova oblast dobila je ime Duklja (Doclea) i tada se nalazila pod vladavinom kralja Vojislava. Njega je naslijedio sin Mihajlo koji je postao Slavorum Regi (kralj Slavena). U 12. vijeku jedna dinastija iz provincije Raška, Nemanjici, proširila je svoju vladavinu, tako da je do 14. v. car Stefan Dušan vladao i nad Crnom Gorom. Ovo je bilo doba širenja pravoslavne crkve. U 15.v. crnogorska dinastija Crnojevica suocavala se sa mnogim borbama protiv Turaka. Sjedište Žabljak na Skadarskom jezeru moralo se pomjeriti prema Zapadu, tako da je 1482. god. osnovano Cetinje kao novo sjedište države koja je tada bila poznata pod imenom Crna Gora. Rat protiv Turaka se nastavio, medjutim, Turci nikada nisu uspjeli da podjarme Crnogorce. Krajem 17. v. uspostavljen je novi red vladavine u Crnoj Gori. Na celu države nalazio se vladika i ovo je bio pocetak vladavine Petrovica. Bilo ih je petorica: vladika Danilo, Sava, Vasilije Petar I i Petar II. Šesti predstavnik iste porodice bio je Danilo, koji nije imao titulu vladike, vec prvog gospodara, a posljednji Petrovic - Nikola I, imao je cak i titulu kralja. Tokom ovog vremena Crna Gora je uspostavila odlicne odnose sa Rusijom i dokazala da je veoma uspješna u borbama protiv Turaka (dvije cuvene pobjede dogodile su se na Carevom Lazu i na Grahovu). 1806. god. iako je crnogorska vojska porazila Napoleonove vojnike u oblasti Boka Kotorske, Becki kongres dao je ovu teritoriju Austrijancima. Pod vladavinom Petra II uspostavljena je prva centralna vlada koju je cinio Senat . On je bio taj koji je postavio temelj dolazecem kraljevstvu kao i modernoj Crnoj Gori. Kroz svoje pisanje upoznao je svijet sa suštinom crnogorske mudrosti i filozofije. Za vrijeme vladavine gospodara Danila crkva je odvojena od države. Posljednji predstavnik porodice Petrovic bio je Nikola, koji je naslijedio Danila 1860.god. On se školovao u zapadnoj Evropi, dok je njegova supruga Milena bila prava Crnogorka. Imali su tri sina i devet cerki. Šest cerki udalo se u kraljevske ili aristokratske evropske porodice, ukljucujuci velikog ruskog vojvodu Petra i italijanskog kralja Viktora Emanuela. 1878. na Berlinskom kongresu, Crna Gora je konačno priznata kao 26. evropska nezavisna država. 1910. god. Nikola je proglašen kraljem. Nažalost, cak i kao kralj, morao je sudjelovati u još jednom ratu, Balkanskom, 1912. god. Crnogorci su iz ovog rata izašli kao ponovni pobjednici, ali uz veliku cijenu u žrtvama. Samo dvije godine nakon toga država je gurnuta u još jedan rat, I svjetski rat i zajedno sa Srbijom, Crna Gora je napadnuta od austrijsko-njemackih trupa. Nikola i neki od njegovih ministara otišli su u izgnanstvo u Italiju, a zatim u Francusku, gdje je on i umro u Antibu 1921. god. Kada se okoncao I svjetski rat 1918. god. Nikola je pomišljao na povratak u svoju domovinu i svome narodu, ali ga je u tome sprijecio njegov zet srbijanski kralj Petar, koji je u Crnu Goru došao prvo kao osloboditelj, ali je potom otkrio svoju pravu namjeru – da oformi novu vecu državu. Nikolina vlada je i dalje pokušavala da povrati svoju nezavisnost sve do 1926. ali bez uspjeha. U to vrijeme zapoceo je ubrzani proces iseljavanja, narocito u SAD. Izmedju dva svjetska rata Crna Gora je ostala u sastavu novog kraljevstva Srba, Hrvata i Slovenaca, od čega je kasnije nastala Jugoslavija, kojom su vladale srbijanske dinastije u Beogradu. Marta 1941. princ Pavle potpisao je tripartitni pakt sa Njemackom i Italijom ne znajuci što ce da slijedi. Morao je otici u izgnanstvo i kralj Petar II je proglašen za regenta, medjutim, kad je Njemacka zauzela zemlju, on je pobjegao u London. Pravi pakao poceo je za sve narode ovog regiona. Crna Gora je prvobitno bila okupirana od italijanskih vojnih snaga. Jedine vojne snage koje su se ujedinile i borile protiv svih okupatora bili su partizani koje je vodio Josip Broz Tito. Tek nakon što su savezncke snage spoznale da se Titova armija istinski borila protiv sila osovine, pocele su da im pružaju podršku. Drugi svjetski rat zvanicno se završio 9. maja 1945. god. i narodi Jugoslavije su se trebali izjasniti o svojoj buducnosti. Novembra iste godine održana je anketa i 90 % glasaca podržalo je novi ustav Federativne Narodne Republike Jugoslavije. Uspostavljen je novi politicki poredak u kome je dominirala samo jedna politicka partija – komunisticka. Medjutim, ovakva vrsta socijalizma umnogome se razlikovala od onoga u zemljama Istocnog bloka. U vrijeme dva bloka, Jugoslavija nije pripadala nijednom, vec je bila osnivac nesvrstanih zemalja. Kada je Tito umro 1980. godine država je pocela da gubi svoje jedinstvo. Do 1991. god. medjurepublicki odnosi bili su napeti i Slovenija i Hrvatska, pracene Makedonijom, povukle su se iz Federacije. U Hrvatskoj je to izazvalo veliki problem, jer Srbi koji su tamo živjeli nisu željeli ovu podjelu. Slicno tome, u Bosni, dva entiteta, Muslimani i Hrvati bili su za odvajanje, ali opet su Srbi bili protiv. To je dovelo do krvavog cetvorogodišnjeg gradjanskog rata. Kada je 1992. god. Bosni priznata nezavisnost, preostale dvije republike, Crna Gora i Srbija zajednicki su proglasili novu Saveznu Republiku Jugoslaviju. Pošto je jugoslovenska vojska i dalje bila ukljucena u rat u Bosni, UN su odlucile da proglase embargo prema ovoj novooformljenoj državi. Tokom tog perioda Albanci na Kosovu u Srbiji željeli su da ostvare veca prava, pa su cak organizovali svoje vlastite vojne snage, što nije bilo prihvatljivo za tadašnjeg predsjednika Jugoslavije Slobodana Miloševica, koji je zbog toga poslao zvanicne vojne snage na Kosovo da bi suzbili ove Albanske snage. To je navelo NATO da otpocne sa vazdušnim napadima protiv ciljeva u Srbiji, na Kosovu, ali i Crnoj Gori, iako je njen predsjednik u to vrijeme, Milo Djukanovic, bio prepoznat od evropskih vlada kao osoba koja ima drugaciji stav od Miloševicevog. Vazdušni napadi poceli su 24. marta 1999. i trajali 77 dana. 2000. goidine Miloševic je srušen i novi predsjednik Jugoslavije bio je Vojislav Koštunica. 2002. godine dva preostala konstitutivna dijela bivše Jugoslavije dogovorila su se da oforme labavu konfederaciju pod novim imenom - Zajednica Srbije i Crne Gore. 21. maja 2006. god. Crna Gora je održala referendum o napuštanju Zajednice i 55% stanovnika bilo je za tu opciju. Crna Gora je ponovo uspostavila svoju nezavisnost nakon 88 godina. Sada nastavlja svoj put ka pridruženju EU.
Email this
Print this
